اگر تازه الاینرهای ارتودنسی نامرئی رو تحویل گرفتی، قبل از اولین وعده غذا یک بار گذاشتن و برداشتن اون ها رو تمرین کن. این راهنما برای استفاده روزانه از پلاک های مرحله ای در طول درمانه.
پلاک شفاف نگهدارنده بعد از درمان، «ریتینر» نام داره و برنامه استفاده اش جدا تعیین میشه؛ ساعت های این راهنما رو به ریتینر تعمیم نده. [6]
روش استفاده از الاینر شفاف در یک نگاه
برای استفاده درست از الاینر، ساعت پوشیدن، نحوه گذاشتن و برداشتن و زمان تعویض رو با هم رعایت کن. جدول زیر اشتباه های روزمره ای رو نشون میده که ممکنه بدون توجه به اون ها، پلاک آسیب ببینه یا زمان استفاده کامل نشه.
| موقعیت | کار درست | اشتباه رایج |
|---|---|---|
| ساعت استفاده | طبق ساعت تجویز شده؛ معمولا روزی 20 تا 22 ساعت | فقط شب ها گذاشتن یا بیرون گذاشتن طولانی |
| جا زدن | فشار ملایم انگشت روی جلو و سپس دو سمت عقب | گاز گرفتن مستقیم پلاک برای جا انداختن |
| غذا و نوشیدنی | خارج کردن پلاک؛ با الاینر فقط آب ساده و خنک | خوردن غذا یا نوشیدنی شیرین و داغ با پلاک |
| تمیز کردن | آب خنک یا ولرم و مسواک خیلی نرم | آب داغ یا ماده پاک کننده تایید نشده |
| نگهداری | جعبه مخصوص و تمیز | پیچیدن در دستمال یا گذاشتن روی میز |
| تعویض پلاک | رسیدن موعد تعیین شده و نشستن مناسب پلاک فعلی | رفتن سراغ شماره بعد با وجود فاصله واضح |
قبل از استفاده از الاینرها چه کارهایی انجام بدیم؟
قبل از دست زدن به الاینر، دست هات رو با آب و صابون بشور. شماره مرحله و فک بالا یا پایین رو روی بسته یا خود پلاک بررسی کن. هر فک رو جداگانه جا بزن؛ لازم نیست هر دو پلاک رو همزمان داخل دهان فشار بدی.
اگر اتچمنت داری، یعنی برجستگی های کوچک همرنگ دندان روی بعضی دندان ها چسبونده شده، جا زدن و خارج کردن پلاک به دقت بیشتری نیاز داره. وجود این برجستگی ها به معنی خراب بودن الاینر نیست. [2]
روش درست جا زدن الاینر چیه؟
الاینر رو با فشار ملایم انگشت، از دندان های جلو به سمت عقب جا بزن. برای نشوندن پلاک، دندان هات رو مستقیم روی اون فشار نده؛ گاز گرفتن ممکنه به پلاک آسیب بزنه. [3]
- پلاک فک مورد نظر رو روی دندان های جلو قرار بده و با انگشت کمی فشار بده.
- بعد روی دندان های عقب سمت راست و چپ، به نوبت فشار ملایم وارد کن.
- جلوی آینه بررسی کن که یک سمت پلاک بالا نمونده باشه و لبه اش روی لثه تا نخورده باشه.
- اگر پلاک با این حرکت ملایم جا نمیره، فشار رو بیشتر نکن؛ شماره و سالم بودنش رو دوباره بررسی کن.
Chewie چیه و چطور ازش استفاده کنیم؟
Chewie یا «چویی» یک قطعه نرم جویدنیه که برای بهتر نشستن الاینر روی دندان ها استفاده میشه. اگر درمانگر برات تجویز کرده، بعد از جا زدن پلاک اون رو بین دندان ها قرار بده و با فشار ملایم و کنترل شده بجو. محل، تعداد دفعات و مدت استفاده رو از مطب بگیر. [5]
چویی جای ساعت کافی استفاده رو نمیگیره. اگر یک قسمت پلاک همچنان بالا میمونه، با جویدن طولانی و فشار بیشتر سعی نکن مجبورش کنی جا بره.
اگه الاینر کامل روی دندون ننشست چه کار کنیم؟
اول شماره مرحله، فک درست و سالم بودن الاینر رو چک کن؛ بعد با انگشت فشار ملایم بده. اگر یک سمت بالا میمونه، روی برجستگی های دندان نمیشینه یا با گذاشتن پلاک درد تیز ایجاد میشه، به زور جا نزن و با مطب تماس بگیر.
برای اینکه راهنمایی دقیق تری بگیری، بگو این پلاک رو از چه روزی شروع کردی، در روز تقریبا چند ساعت استفاده کردی و مشکل فقط در یک دندان دیده میشه یا در یک سمت کامل. یک عکس واضح با پلاک داخل دهان هم به بررسی اولیه کمک میکنه، هرچند همیشه جای معاینه رو نمیگیره.
فاصله بین دندون و الاینر چه زمانی نشانه Tracking نامناسبه؟
فاصله واضحی که باقی میمونه یا بیشتر میشه، میتونه نشانه هماهنگ نبودن حرکت دندان با مرحله طراحی شده باشه؛ به این هماهنگی Tracking میگن. یک فاصله کوچک یا عکس موبایلی به تنهایی برای تشخیص کافی نیست و علت رو هم نمیشه فقط به کم استفاده کردن نسبت داد.
فشار و ناراحتی خفیف در چند روز اول هر پلاک جدید ممکنه طبیعی باشه. [2] این احساس به تنهایی نشون نمیده که پلاک درست نشسته یا حرکت دندان ها مطابق برنامه پیش میره.
روش درست خارج کردن الاینر چیه؟
برای درآوردن الاینر از دندان های عقب شروع کن، هر دو سمت رو آزاد کن و بعد به سمت جلو بیا. کشیدن شدید پلاک فقط از روی دندان های جلو، به خصوص وقتی اتچمنت داری، ممکنه به پلاک فشار زیادی وارد کنه. [3]
- با دست تمیز، لبه پلاک کنار دندان های عقب یک سمت رو به آرامی آزاد کن.
- همین کار رو در سمت مقابل انجام بده تا پلاک یک طرفه کشیده نشه.
- قسمت های آزادشده رو آرام به سمت جلو بیاور و پلاک رو از روی اتچمنت ها جدا کن.
- پلاک رو آبکشی کن و در جعبه خودش بذار.
اگر ناخن کوتاه داری، درباره ابزار مخصوص خارج کردن الاینر از مطب بپرس. چاقو، سوزن و وسایل تیز مناسب این کار نیستن. درد شدید یا گیر کردن غیرعادی رو با کشیدن محکم حل نکن؛ از مطب کمک بگیر. [3]
اگر در مطب دکتر نبی تحت درمان هستی، شماره پلاک، تاریخ شروع و عکس واضح محل مشکل رو بفرست تا راهنمایی بگیری. اگر درمانت جای دیگری انجام میشه، اول با درمانگر خودت تماس بگیر؛ برنامه تعویض باید با پرونده شما هماهنگ باشه.
مراقبت روزانه و تمیز کردن الاینرها چطوریه؟
برای تمیز کردن الاینر، بعد از خارج کردن آبکشیش کن و سطح داخلی و خارجی رو با مسواک خیلی نرم پاک کن. آبکشی به تنهایی جای تمیز کردن کامل پلاک رو نمیگیره. [3]
- پلاک رو با آب خنک یا ولرم آبکشی کن؛ از آب داغ استفاده نکن. [5]
- سطح داخلی و خارجی رو به آرامی مسواک بزن. مقدار ماده پاک کننده و زمان استفاده باید مطابق دستور مخصوص پلاک خودت باشه.
- پلاک رو کامل آبکشی کن تا ماده پاک کننده روی اون باقی نمونه.
- زیر نور نگاه کن که ذرات غذا یا رسوب قابل مشاهده باقی نمونده باشه؛ برای جدا کردن رسوب، پلاک رو با وسیله تیز نخراش.
خمیردندان فلورایددار برای مسواک زدن دندان هاته؛ برای شستن خود پلاک، خمیردندان یا صابون رو فقط وقتی به کار ببر که در راهنمای همون الاینر مجاز شده باشه. اگر دستور شوینده رو نداری، نام محصول، روش رقیق کردن و مدت تماس رو از مطب بگیر.
پلاک رو خودسرانه در دهانشویه یا پاک کننده دندان مصنوعی نخیسون؛ راهنمای مراقبت اینویزالاین درباره کدر شدن سطح پلاک با این مواد هشدار میده. [3]
اگر بو، رسوب یا تغییر رنگ با مراقبت معمول برطرف نمیشه، با مطب هماهنگ کن تا پلاک و بهداشت دهانت بررسی بشه. از روی رنگ و بوی پلاک نمیشه علت رو تشخیص داد؛ برای برطرف کردنش غلظت یا زمان استفاده از شوینده رو خودسرانه بیشتر نکن.
تمیز شدن پلاک جای تمیز کردن دندان ها رو نمیگیره. حداقل 2 بار در روز با خمیردندان فلورایددار مسواک بزن و هر روز بین دندان ها رو با نخ دندان یا وسیله مناسب تمیز کن. باقی موندن مواد غذایی و لایه میکروبی کنار دندان ها میتونه به پوسیدگی و التهاب لثه منجر بشه. [4]
وقتی الاینر داخل دهان نیست، اون رو در جعبه مخصوص و تمیز بذار. داخل دستمال نپیچ؛ پلاک شفاف خیلی راحت همراه دستمال دور ریخته میشه. جعبه رو هم مرتب تمیز کن و از آفتاب مستقیم و گرمای داخل خودرو دور نگه دار.
اگه الاینر گم شد یا شکست چه کار کنیم؟
اگر الاینر گم شد یا شکست، سریع با مطب تماس بگیر و شماره پلاک و تاریخ شروعش رو بگو. خودت بین پلاک قبلی و بعدی انتخاب نکن؛ تصمیم درست به زمان استفاده و وضعیت دندان ها بستگی داره. پلاک قبلی رو نگه دار، چون ممکنه درمانگر استفاده موقت از اون رو توصیه کنه. [3]
از پلاکی که لبه تیز، قسمت جداشونده یا تغییر شکل واضح داره استفاده نکن. شکستگی رو با چسب تعمیر نکن و برای راحت تر شدن، بخشی از پلاک رو نبر. اگر پیش از این برای چنین موقعیتی دستور مشخصی گرفتی، همون دستور شخصی رو اجرا کن و مطب رو در جریان بذار.
الاینر باید روزی چند ساعت استفاده بشه؟
طبق ساعت تجویز شده استفاده کن؛ برنامه معمول، روزی 20 تا 22 ساعته و خواب هم جزو این زمان حساب میشه. [7] اگر برای شما 22 ساعت تعیین شده، 20 ساعت کافی نیست؛ این بازه به معنی انتخاب آزاد ساعت نیست.
برای هر بار درآوردن یک تایمر بذار؛ زمان نوشیدن چای، میان وعده و صحبت طولانی هم اگر پلاک بیرون باشه حساب میشه. ساعت های خواب به تنهایی زمان معمول مورد نیاز درمان فعال رو تامین نمیکنن.
زمان تعویض هر مرحله جدا از ساعت استفاده روزانه است. در بسیاری از برنامه ها، الاینر هر 1 تا 2 هفته عوض میشه؛ اما فقط برنامه خودت رو دنبال کن. زودتر راحت شدن پلاک، مجوز تعویض زودتر نیست. درباره تعداد مراحل و زمان کل درمان، راهنمای مدت درمان ارتودنسی نامرئی رو ببین. [2]
اگه یک شب استفاده از الاینر فراموش شد چه کار کنیم؟
اگر یک شب استفاده رو فراموش کردی، همون پلاک فعلی رو به محض یادآوری دوباره امتحان کن؛ به شرطی که با فشار ملایم کامل جا بره. اگر جا نمیره یا درد غیرعادی داری، به زور نذار و از مطب راهنمایی بگیر.
اگر موعد تعویض رسیده یا وقفه تکرار شده، زمان ادامه همین مرحله رو با مطب هماهنگ کن. برای جبران، از چند مرحله جلو نزن.
چه زمانی نباید وارد الاینر شماره بعد بشیم؟
رسیدن تاریخ روی تقویم به تنهایی برای تعویض پلاک کافی نیست. در این وضعیت ها، قبل از شروع شماره بعد با مطب هماهنگ کن:
- فاصله واضح و ماندگار بین الاینر و دندان وجود داره یا یک سمت بالا میمونه.
- پلاک چند روز کنار گذاشته شده یا زمان استفاده در این مرحله کافی نبوده.
- الاینر گم شده، آسیب دیده یا اتچمنت افتاده و هنوز راهنمایی نگرفتی.
- درد شدید، زخم ماندگار یا مشکل تازه ای داری که بررسی نشده.
- درمانگر گفته قبل از مرحله بعد باید برای معاینه یا انجام کاری در مطب حاضر بشی.
برای شناخت علائم نیازمند پیگیری، راهنمای عوارض ارتودنسی نامرئی رو بخون.
موقع استفاده از الاینر چی بخوریم و بنوشیم؟
برای غذا خوردن الاینر رو خارج کن. وقتی پلاک داخل دهانه، فقط آب ساده و خنک یا با دمای معمولی بنوش. چای، قهوه، شیر، آبمیوه و نوشابه رو با پلاک مصرف نکن؛ نوشیدنی داغ هم ممکنه شکل اون رو تغییر بده. [2][5]
نوشیدن با نی، مجوز نگه داشتن الاینر هنگام مصرف این نوشیدنی ها نیست؛ قاعده خارج کردن پلاک همچنان پابرجاست. [2] «بدون قند» بودن هم به معنی غیر اسیدی بودن نیست. قند خطر پوسیدگی رو بالا میبره و اسید میتونه به فرسایش مینای دندان منجر بشه. [4]
بعد از غذا، پیش از گذاشتن دوباره پلاک تمیز، مسواک بزن و مواد گیر کرده بین دندان ها رو با نخ دندان پاک کن. [3] اگر بیرون از خانه موقتا امکان مسواک نداری، دهان و الاینر رو با آب بشور و در اولین فرصت مسواک بزن؛ آبکشی جای بهداشت کامل رو نمیگیره.
چون برای غذا پلاک رو درمیاری، محدودیت غذایی مستقیم براکت و سیم رو نداری؛ اما ریزه خواری مداوم، زمان زیادی از استفاده کم میکنه. به جای حذف وعده ها، زمان غذا و میان وعده رو طوری تنظیم کن که بیرون موندن پلاک بی دلیل طولانی نشه.
بهتره الاینر شماره جدید رو شب شروع کنیم؟
اگر روز تعویض رسیده و درمانگر زمان مشخص دیگری نگفته، شروع پلاک جدید قبل از خواب میتونه از نظر عملی راحت تر باشه؛ چون چند ساعت بدون وقفه استفاده میکنی. این توصیه برای راحتی ساعات اوله و به معنی سریع تر شدن قطعی حرکت دندان نیست. [3]
شروع در شب، ساعت لازم روز بعد رو کم نمیکنه. اگر پلاک جدید درد تیز ایجاد میکنه یا اصلا جا نمیره، صرفا به خاطر زمان خواب اون رو تحمل نکن. [3]
هنگام سفر با الاینر چه وسایلی همراه ببریم؟
در سفر، پلاک فعلی و قبلی رو در جعبه های جدا و شماره دار همراه ببر. اگر در طول سفر موعد تعویض داری، قبل از حرکت درباره همراه بردن و شروع شماره بعد با مطب هماهنگ کن.
- جعبه پلاک، مسواک، خمیردندان و نخ دندان رو در کیف در دسترس بذار.
- اگر چویی یا ابزار خروج مخصوص داری، اون ها رو هم همراه ببر.
- شماره مرحله، تاریخ شروع و برنامه تعویض رو در گوشی ثبت کن.
- وسایل ضروری درمان رو در چمدان تحویلی نذار؛ ممکنه به بار دسترسی نداشته باشی.
اگر سفر طولانیه یا زمان ویزیتت با اون تداخل داره، قبل از رفتن تکلیف کنترل درمان رو روشن کن. داشتن پلاک های بعدی به تنهایی مجوز جلو رفتن از برنامه نیست.
چرا همکاری شما در درمان با الاینر مهمه؟
همکاری شما یعنی پلاک رو به اندازه کافی استفاده کنی، مشکلات رو به موقع اطلاع بدی و ویزیت ها رو طبق برنامه انجام بدی. [1] با این حال، نتیجه فقط به همکاری بیمار وابسته نیست؛ طراحی درمان و واکنش دندان ها هم نقش دارن. اگر با وجود رعایت برنامه، پلاک خوب نمیشینه، بررسی علت لازمه.
در ویزیت بعدی ساعت استفاده واقعی رو بگو، حتی اگر کمتر از برنامه بوده. این اطلاعات به درمانگر کمک میکنه تصمیم بگیره زمان همین مرحله بیشتر بشه یا بررسی دیگری لازمه. برای توضیح عوامل نتیجه و محدودیت های روش، راهنمای آیا ارتودنسی نامرئی جواب میده رو بخون.
نظرها و پرسشها